Itoophiyaan Gara Dijitaalaatti Ce’aa Jirti: Daldaltootaaf Tajaajila Ariifachiisaa

Baankiin Biyyoolessaa Itoophiyaa tajaajila dijitaalaa haaraa kan lakkoofsa herregaa baankii daldaltoota haaraa hayyamamaniif (alergiitotaa fi keessummeessitoota) ariifachiisu eegalee jira. Kaayyoon kanaas galmee daldalaa salphisuu fi hafuura maamiltoota hir’isuu dha.

Xiyyaarota Sarara Malee (Drone) AI’n Deemsisan Waraana Akkamitti Jijjiiraa Jiran: Fooyya’iinsa Lolaa Ammayyaa Keessa Ilaalcha Fageeffame

Ogummaan tekinooloojii ittisaa (AI) yeroo ammaa qaama ijoo bara haaraa waraana drone-ii taʼaa jira; humnoonni waraanaa Ukireenii hanga Raashiyaatti of-danda’ummaa (autonomy) lolaaf hidhachiisuuf dorgomaa jiru. Lolli Ukireen keessatti argame akka mul’isutti, drone-ii FPV, meeshaaleen lafarra deemsisan namoota malee (unmanned ground vehicles), tarkaanfachiisa AI, fi sirna ajaja dijitaalaa banaa ta’e, bu’aa taphaa (tactical) dafanii jijjiiruu danda’u...

Torban AI Keessatti: Ba’uu, Ka’uu fi Adabbii Doolaara Miliyoona 567

Torban dabre kanatti dhaabbileen teknooloojii gurguddaan rakkina hamaa keessa jiru. Gabaasaan akka mul’isutti, moodeelonni AI kan OpenAI fi Meta yeroo qorannoo nageenyaa (safety testing) irratti bakka isaan ittiin hidhamanii (sandbox) keessaa ba’anii dandeettii isaanii daangaa darbanii fayyadamaniiru — kunis fashaltii (uprising) osoo hin taane, akka qorattoonni jedhanitti moodeelonni kun bu’aa qorannoo isaanii ol’aanaa gochuuf karaa...

Illustrative graphic for the KIMI K3 project, showing a stylized white KIMI K3 rocket flying toward a central, glowing data node network. Nodes and links connect the central core under a crescent moon in a dark blue, starry space

Kimi-K3 Jijjiirama guddaa

Dhaabbanni teeknooloojii Chaayinaa Moonshot AI jedhamu Kimi K3 jedhamu ifatti gadhiise. Innis amma moodeela AI madda banaa  keessaa isa guddaa addunyaa ta’eera; paaraameetira tiriliyoona 2.8 qaba, akkasumas yaadannoo token miliyoona tokkoo qaba. Dorgomtoota hedduu Ameerikaa irraa adda ta’ee, Moonshot AI ulfaatina  moodeelichaa bilisaan gadhiiseera. Kunis developerota kamiyyuu moodeelicha buufatanii ofumaan akka fayyadaman taasisa. Kimi K3...

miidiyaa Hawaasaa (Social Media)

Addunyaa ammayyaa keessatti miidiyaan hawaasaa meeshaa qunnamtii, barnootaa fi bashannanaaf humna guddaa qabu ta’eera. Waltajjiiwwan akka Instagram, YouTube, TikTok fi Facebook odeeffannoo battalumatti argachuu kan danda’an yoo ta’u, fayyadamtoonni dhaggeeffattoota addunyaatiif qabiyyee akka uumuu danda’an ni taasisa. Miidiyaan hawaasaa faayidaa hedduu kan kennu yoo ta’u, keessumaa ilaalcha Islaamummaatiin qormaataafi balaa guddaa qaba. Akka uumaa qabiyyee...

Social Median Qarshii Namaaf Kaffalaa? Maalif Kaffala?

Namootni Hedduun Marsaaleen Hawaasaa Qarshii Namaaf Kaffala Yeroo jedhan Gariin Ammoo soba jechuun yeroo dubbatan ni dhagahama. Isin Miidiyaan Hawaasaa isinif kaffalee beekaa? Social Media Kamtu isiniif kaffale? Bara 1990moota fi 2000moota jalqabaatti interneetiin bal’inaan fayyadamamuu eegale. Yeroo sanitti: Friendster (2002), MySpace (2003), Hi5 (2003) akkasumas Facebook (2004) dhalatan. Yeroo kana Social Media networking qofaan...

Instagraamii (Instagram)

Instagram tajaajila marsariitii hawaasaa suuraa fi viidiyoo bifa gabaabaa qooduun Ameerikaa kan Meta Platforms jedhamudha. Fayyadamtoonni miidiyaa calaqqeedhaan gulaalamuu danda’u, hashtag’n qindaa’uu fi karaa mallattoo teessuma lafaatiin bakka tokko waliin walqabsiisuu akka danda’an hayyama. Maxxansi ummataaf ykn hordoftoota dursanii mirkanaa’aniif qooduun ni danda’ama. Fayyadamtoonni qabiyyee fayyadamtoota biroo mallattoo fi bakkatiin daawwachuu, qabiyyee yeroo ammaa, akka...

kaampaanii (Apple) Apple Inc

Apple Inc. dhaabbata korporeeshinii fi teeknooloojii biyyoota hedduu Ameerikaa yoo ta’u, teessoo isaa Kaalifoorniyaa, Cupertino, Silicon Valley keessatti argamudha. Meeshaalee elektirooniksii fayyadamtootaa, sooftiweerii fi tajaajila isaatiin beekama. Bara 1976tti Steve Jobs, Steve Wozniak fi Ronald Wayne‘n Apple Computer Company jedhamuun kan hundeeffame yoo ta’u, waggaa itti aanutti Jobs fi Wozniak’n Apple Computer, Inc. jedhamuun hundeeffame....

Feesbuukii (Facebook)

Feesbuukiin tajaajila miidiyaa hawaasaa fi marsariitii hawaasaa kan dhaabbata teeknooloojii Ameerikaa Meetaa jedhamuuti. Bara 2004tti Maark Zuukarbarg barattoota Kolleejjii Haarvaard afur biroo fi namoota kutaa tokko keessa jiraatan, Eduardo Saverin, Andrew McCollum, Dustin Moskovitz, fi Chris Hughes waliin kan uumame yoo ta’u, maqaan isaa daayirektaroota kitaaba fuula yeroo baayyee barattoota yunivarsiitii Ameerikaatif kennaman irraa kan...

Teekinooloojiin har’a Sadarkaa maalii irra jira?

Sadarkaa Teekinooloojiin irra jiruu ٱقۡرَأۡ بِٱسۡمِ رَبِّكَ ٱلَّذِي خَلَقَ Maqaa Gooftaa keetii Isa (waan hunda) uumeetiin dubbisi. خَلَقَ ٱلۡإِنسَٰنَ مِنۡ عَلَقٍ (Isa) nama dhiiga ititaa irraa uume. ٱقۡرَأۡ وَرَبُّكَ ٱلۡأَكۡرَمُ Haala Gooftaan kee hunda irra arjaa ta’een qara’i. ٱلَّذِي عَلَّمَ بِٱلۡقَلَمِ Isa qalamaan (barreessuu) barsiise sani. عَلَّمَ ٱلۡإِنسَٰنَ مَا لَمۡ يَعۡلَمۡ Nama, waan inni hin...